AA
Ukrayna savaşının siviller üzerindeki yıkıcı etkisi, BM İnsan Hakları Konseyi'nin 61. Oturumu'nda bir kez daha gözler önüne serildi. Komisyon Başkanı Erik Mose, sivil kayıplardan çocukların zorla sınır dışı edilmesine uzanan geniş bir yelpazede çarpıcı veriler paylaştı. Açıklanan rakamlar, Ukrayna savaşının insani boyutunun ne denli ağır bir noktaya ulaştığını ortaya koydu.
Birleşmiş Milletler (BM) Ukrayna Uluslararası Bağımsız Soruşturma Komisyonu Başkanı Erik Mose, Rusya ile Ukrayna arasında Şubat 2022'den bu yana devam eden savaş nedeniyle 15 binden fazla sivilin öldürüldüğünü belirtti.
Mose, BM İnsan Hakları Konseyi'nin 61. Oturumu kapsamında konuşma yaptı.
Rusya ile Ukrayna arasında Şubat 2022'den bu yana devam eden silahlı çatışmaların siviller üzerinde yıkıcı bir etkisinin olduğunu vurgulayan Mose, "BM İnsan Hakları Yüksek Komiserliği Ofisi'ne göre, Rusya'nın 2022'deki tam ölçekli işgalinden bu yana 15 binden fazla sivil öldürüldü ve 41 binden fazla sivil yaralandı. 2025'te ise kayıplarda yüzde 31'lik bir artış yaşandı." dedi.
Nüfus yoğunluğu olan bölgelerdeki saldırıların ölüm, yaralanma, hasar ve yıkıma yol açtığını dile getiren Mose, özellikle soğuk kış mevsiminde ülkenin enerji altyapısını hedef alan büyük saldırıların yaşam koşullarını dayanılmaz hale getirdiğini bildirdi.
Mose, "Komisyonun 4 dönemlik görev süresi boyunca elde ettiği bulgular, zaman içinde ölçeği, büyüklüğü ve ciddiyeti artan ihlaller ve suçlar hakkında rahatsız edici bir tablo ortaya koyuyor." diye konuştu.
Önceki raporlarında, Rus yetkililerinin Ukrayna'da işgal ettikleri bölgelerden çocukları yasa dışı olarak Rusya'ya sınır dışı etmelerinin veya Ukrayna'da işgal ettikleri bölgelere transfer etmelerinin savaş suçları teşkil ettiğini tespit ettiklerini hatırlatan Mose, "Komisyon, devam eden soruşturmalar sonucunda 1205 çocuğun sınır dışı edilmesini ve transferini doğruladı, birçok başka vakadan da haberdardır. Komisyon, mümkün olan yerlerde çocukların daha sonraki hareketlerini ve nerede olduklarını takip ediyor. Sınır dışı etme ve transferler, Ukrayna'nın işgal altındaki 5 bölgesindeki alanlardan tam ölçekli işgalden kısa bir süre önce başladı ve zorla gerçekleştirildi." dedi.
Mose, 4 yılın ardından çocukların yüzde 80'inin geri dönmediğini hatırlatarak, birçok ebeveyn veya akrabasının hala onları aradığının altını çizdi.
Rus yetkililerin, bu çocukların geri dönüşünü kolaylaştıracak bir mekanizma kurmadığını söyleyen Mose, "Rus yetkililer bunun yerine Rusya'nın 21 bölgesinde ve Ukrayna'nın işgal altındaki bölgelerinde çocukların uzun süreli aile yanında veya kurumlarda yerleştirilmesini sağlamak için yasal ve pratik eylemleri koordine etti. Rus yetkililer, 2022'de evlat edinmeye öncelik verdiklerini defalarca açıkladı." değerlendirmesinde bulundu.
Mose, incelenen vakaların çoğunda, Rus yetkililerin sınır dışı edilen çocukların akıbeti ve nerede oldukları konusunda ebeveynleri veya yasal vasilerini bilgilendirmediğine de işaret etti.
Rusya ile Ukrayna arasındaki çatışmaların devam ettiğini hatırlatan Mose, "Komisyon, siviller üzerinde ciddi bir etkiye sahip olan çok çeşitli suç ve ihlalleri belgelemeye devam ediyor. Mağdurların acil ve kapsamlı yanıt gerektiren birçok önemli ihtiyacı var." dedi.