MUSTAFA KARAOĞLU
28 Şubat'ta soykırımcı İsrail ve ABD'nin İran'a yönelik saldırısıyla başlayan savaşın 48. gününde ateşkes şartları tartışılmaya devam ediyor.
Başkan Trump, Las Vegas'a giderken Beyaz Saray çıkışında basın mensuplarının gündeme ilişkin sorularını yanıtladı.
Trump, İran'la görüşmelerin yoğun ve verimli şekilde sürdüğüne işaret ederek, yakın zamanda anlaşma ihtimalinin yüksek olduğunu belirtti.
ABD Başkanı, "İran'la bir anlaşma yapmaya çok yakınız. İran'la bir sonraki doğrudan görüşme bu hafta sonu olabilir. İran'la birçok anlaşma yapıyoruz ve bence yakında çok olumlu gelişmeler olacak." ifadelerini kullandı.
İran'daki yeni liderlerle çok iyi anlaştıklarını vurgulayan Trump, Tahran'la yapmayı umdukları anlaşmanın "nükleer silaha sahip olmamayı" da kapsadığını ileri sürdü.
Trump, "İran'ın nükleer silaha sahip olmaması son derece önemli ve onlar da bunu kabul ettiler. İran bunu kabul etti, üstelik çok kesin bir şekilde. Yer altında kalan nükleer kalıntıları bize iade etmeyi de kabul ettiler. Dolayısıyla İran'la pek çok konuda mutabakat sağladık." şeklinde konuştu.
Pakistan'ın bu süreçte ABD ile İran arasında çok önemli bir arabuluculuk rolü oynadığına dikkati çeken Trump, Pakistan yönetimine teşekkür ederek, "Anlaşma İslamabad'da imzalanırsa oraya gidebilirim." dedi.
ANLAŞMA OLMAZSA SAVAŞ DEVAM EDERİran'la anlaşmaya çok yakın olduklarını birkaç kez yineleyen ABD Başkanı Trump, aynı zamanda Tahran'a yönelik "tehdit" mesajlarına da devam etti.
"Anlaşma olmazsa savaş devam eder." diye konuşan Trump, İranlı yeni liderlerin öncekilerden farklı ve anlaşmaya daha yatkın olduklarını savundu.
TÜRKİYE VE BÖLGE ÜLKELERİYLE İRAN TEMASLARIABD Başkanı Trump, İran gündemini Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve diğer bölge liderleriyle ne şekilde görüştüklerine yönelik soruya, "Bölgedeki tüm liderlerle konuşuyoruz, birçok başlığı görüşüyoruz, İran'la bir anlaşma yapmaya yakınız." yanıtını verdi.
"SİZİ İZLİYORUZ"
ABD Savunma Bakanı Hegseth, ABD Genelkurmay Başkanı Dan Caine ve Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Amiral Brad Cooper ile ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarına ilişkin ortak basın toplantısı düzenledi.
İran'ın askeri yetkililerine mesaj veren Hegseth, "Sizi izliyoruz. Askeri kabiliyetlerimiz sizinle aynı değil. Bu, adil bir mücadele değil." dedi.
ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth
ABD'nin her zamankinden daha "güçlü" olduğunu iddia eden Hegseth, Washington yönetiminin istihbarat alanına daha fazla yüklendiğini belirtti.
Hegseth, "İran kötü bir seçim yaparsa altyapıya, elektriğe ve enerjiye bombalar yağacak." diye konuştu.
İran'ın kritik altyapısı, elektrik üretim kapasitesi ve enerji sektörünün hedef alınabileceğine işaret eden Hegseth, "Bunu yapmak zorunda kalmamayı tercih ederdik ancak başkanımızın emriyle ve bir düğmeye basarak harekete geçmeye hazırız. Başkanın bu sabah ayrıntılarını açıklayacağı bu abluka, bu işin halledilebileceği en nazik yoldur." değerlendirmesini yaptı.
Hegseth, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kontrol ettiği yönündeki açıklamalarını eleştirerek ABD Donanmasının bölgedeki deniz trafiğini kontrol ettiğini savundu.
İran'ın "akıllıca bir seçim" yapması gerektiğini savunan Hegseth, İran'ın "halkının ve dünyanın iyiliği için ulaşabileceği bir anlaşmayı seçmesini dilediğini", bu sürede de ABD Savunma Bakanlığının hazır ve tetikte olduğunu dile getirdi.
"BU ABLUKAYA UYMAZSANIZ, GÜÇ KULLANACAĞIZ"
ABD Genelkurmay Başkanı Caine de ülkesinin her saniye "büyük çaplı harp operasyonlarına" yeniden başlamak üzere "hazır ve beklemede" olduğunu ifade ederek "Bu abluka, menşesine bakılmaksızın İran limanlarına giren veya bu limanlardan çıkan tüm gemiler için geçerlidir. ABD'nin bu hamlesi, Hürmüz Boğazı'nın ablukası değil, İran'ın limanları ve kıyı şeridinin ablukasıdır." diye konuştu.
Bu uygulamanın İran'ın karasularında ve uluslararası sularda gerçekleşeceğini aktaran Caine, "Bu ablukaya uymazsanız güç kullanacağız." ifadesini kullandı.
Caine ayrıca, bu sabah itibarıyla CENTCOM'un herhangi bir gemiye müdahalede bulunmadığını belirtti.
"İSRAİL'DEN DAHA İYİ BİR TAKIM ARKADAŞI OLAMAZDI"
CENTCOM Komutanı Cooper, askerlerin son derece motive olduğunu vurgulayarak ateşkes süresince yeniden silahlandıklarını, ekipmanları yenilediklerini, taktik, teknik ve prosedürler üzerine çalıştıklarını kaydetti.
Cooper, bölgesel müttefikleriyle hem sivil hem de askeri üst düzeyde yaptığı görüşmelerin bölgesel güvenliğe olan ortak bağlılıklarını pekiştirdiğini vurgulayarak bunun ötesinde artık yan yana savaştıkları için askeri bağlılıklarının "her zamankinden daha güçlü" olduğunu belirtti.
Bahreyn, Birleşik Arap Emirlikleri, Suudi Arabistan, Katar, Kuveyt ve Ürdün'ün "olağanüstü takım arkadaşları" olduğunu ifade eden Cooper, İsrail ile ilişkilerine dair de "İsrail'den daha iyi bir takım arkadaşı olamazdı." dedi.
İşte ABD/İsrail-İran savaşında dakika dakika yaşananlar:22:48 İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Tahran ile Washington arasındaki görüşmelere arabuluculuk yapan Pakistan'ın Genelkurmay Başkanı Mareşal Asım Munir'i kabul etti.21:05 ABD Başkanı Donald Trump, "İran, nükleer silah sahibi olmamayı çok kesin bir şekilde kabul etti. Ayrıca yer altındaki nükleer maddeleri de bize teslim etmeyi kabul ettiler" dedi.20:52 İran'ın Birleşmiş Milletler (BM) Daimi Temsilcisi Amir Said İravani, ABD'nin Hürmüz Boğazı'ndaki deniz ablukası girişiminin hukuka aykırı açık bir saldırganlık eylemi olduğunu söyledi.20:41 Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu, Hürmüz Boğazı'nda seyrüsefer özgürlüğü sağlanmasına ilişkin karar tasarısının 7 Nisan'da BM Güvenlik Konseyi'nde (BMGK) Rusya ve Çin tarafından veto edilmesini tartışmak için toplandı.18:40 ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), Hürmüz Boğazı'ndaki abluka kapsamında 72 saatte 14 geminin ABD güçlerinin talimatıyla İran limanlarına veya kıyı bölgelerine geri döndüğünü açıkladı.18:09 İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz, ABD ile müzakerelerde anlaşmaya varmadığı takdirde İran'a daha şiddetli saldırılar düzenleyecekleri tehdidinde bulundu.17:27 İran İçişleri Bakanı İskender Mumini ile Pakistan İçişleri Bakanı Muhsin Nakvi ile bir araya geldi.16:13 ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, İran yönetiminin kötü bir seçim yapması durumunda ülkenin altyapısı, elektriği ve enerjisine "bombalar yağdırılacağı" tehdidinde bulundu.15:10 ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth: İran akıllıca bir seçim yapıp anlaşmazsa operasyonlara devam ederiz13:35 Pakistan Dışişleri Bakanlığı, ABD ve İran heyetlerinin kısa süre içinde görüşme niyetinde olduğunu ancak ikinci tur görüşmelerin yeri veya tarihi konusunda henüz bir bilgi olmadığını açıkladı.13.20 İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf ile Lübnan Meclis Başkanı Nebih Berri, ABD ile İran arasında yapılan ateşkesin, İsrail saldırıları altındaki Lübnan'ı da kapsaması gerektiğini vurguladı.12:14 Avustralya Savunma Bakanı Richard Marles, ABD ve İsrail'in İran'a saldırılarıyla başlayan savaşın yol açtığı küresel riskler nedeniyle ülkesinin savunma harcamalarını artıracaklarını söyledi.12:05 İran Ordusu İcra Başkan Yardımcısı Tuğgeneral Alirıza Şeyh, ülkesinde insansız hava aracı (İHA) üretiminin İsrail'le Haziran 2025'te yaşanan 12 günlük savaştan sonra 10 katına çıktığını belirtti.11:47 ABD Hazine Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, İran'la bağlantılı 3 kişi, 9 gemi ve 17 kuruluş hakkında yaptırım uygulandığını duyurdu.11:07 İran heyeti, Parlamentolar Arası Birlik'in (PAB) 152'nci Genel Kurulu'nun açılış törenine İran'daki okul katliamında yaşamını yitiren bir öğrencinin kanlı sırt çantasıyla geldi.11.07 Paris yönetimi, ABD/İsrail-İran Savaşı nedeniyle enerji arzının sekteye uğradığı ve İran tarafının geçiş ücreti almak istediği Hürmüz Boğazı'na giriş çıkış için yapılacak her türlü ödemeye karşı olduğunu bildirdi.10:49 İsrail ordusunun Lübnan'ın güneyindeki Tebnin beldesinde bir hastanenin yakınını hedef aldığı saldırıda, sağlık kuruluşunda hasar meydana geldi.10.41 İran nükleer müzakere heyetiyle İslamabad'a giden Tahran Üniversitesi Öğretim Görevlisi Prof. Dr. Muhammed Merendi, görüşmeler sırasında ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in sürekli İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'ya bilgi verdiğini ifade ederek, "Bu gerçekten dehşet verici. İnsanlık tarihinde böyle bir teslimiyetin örneği daha önce görülmemiştir." dedi.10:24 İran'ın güneydoğusundaki Sistan-Beluçistan'da devriye görevi yürüten polislere açılan ateş sonucu 3 polisin hayatını kaybettiği bildirildi.10.16 Pakistan Genelkurmay Başkanı Mareşal Asım Munir'in, dünkü İran ziyaretinin ardından ABD-İsrail'in İran'a başlattığı, bölgesel ve küresel güvenliği tehlikeye atan savaşı sona erdirme kapsamındaki arabuluculuk için yarın Washington'a gideceği bildirildi.10:01 İran Ordu Sözcüsü Muhammed Ekremi Niya, ABD ile varılan ateşkesin kendileri için savaş koşullarından farkı olmadığını ve her zaman savaşa hazır olduklarını söyledi.09.32 Çin, ABD ile İsrail'in saldırıları ve İran'ın misillemeleriyle Orta Doğu'da tırmanan çatışma nedeniyle gemi trafiğinin büyük ölçüde kesildiği Hürmüz Boğazı'ndan serbest ve güvenli geçişin sağlanması için çağrıda bulundu.08.32 ABD Başkanı Donald Trump, İsrail ve Lübnan liderlerinin yaklaşık 34 yıl sonra görüşme gerçekleştireceğini açıkladı.05.14 Kolombiya Cumhurbaşkanı Gustavo Petro, İsrail ile savunma anlaşmasının otomatik yenilenmesini askıya aldıklarını açıklayan İtalya Başbakanı Giorgia Meloni'nin kararını memnuniyetle karşıladı.05.04 Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif ile bir görüşme gerçekleştirdi.
03.45 İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, Çinli mevkidaşı Vang Yi ve Japon mevkidaşı Toshimitsu Motegi ile bölgedeki son gelişmeleri değerlendirdi.
02.23 İran'da Düzenin Maslahatını Koruma Konseyi üyesi Muhsin Rızayi, ABD ile yapılan ateşkesin uzamasının İran'ın lehine olmadığını söyledi.
01.48 İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, Lübnan'la İsrail arasında ateşkes görüşmelerinde silahsızlandırılmasıyla gündeme gelen Hizbullah'ın, İran'la bir bütün olduğunu belirterek, Tahran ile Washington arasındaki ateşkesin Lübnan'ı da kapsadığını ve ABD'nin anlaşmaya uyması gerektiğini ifade etti.
- PAKİSTAN'DAKİ MÜZAKERELERDE ANLAŞMAYA VARILAMAMIŞTI
ABD ve İsrail'in 28 Şubat'ta İran'a başlattığı saldırıların ardından bölge ülkelerine yayılan savaş, 8 Nisan'da ABD ile İran arasında ateşkesle sonuçlanmıştı.
Washington ve Tahran yönetimleri, Pakistan aracılığıyla İslamabad'da müzakereler yürütmüştü.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Pakistan'ın başkenti İslamabad'da İran'la yapılan doğrudan müzakerelerin "bir anlaşmaya varılamadan" sona erdiğini açıklamıştı.
İran yönetimi ise müzakerelerde ortak bir çerçeveye ve anlaşmaya varılamamasının nedeninin ABD'nin aşırı talepleri olduğunu duyurmuştu.