AA
Küresel enerji piyasalarında artan arz güvenliği riskleri, ülkeleri stratejik petrol stoklarını devreye sokmaya yöneltti. IEA'nın koordineli bir şekilde başlattığı acil durum sürecine Türkiye de dahil oldu ve EPDK zorunlu stratejik petrol stoklarının bir bölümünün piyasaya arz edilmesine olanak tanıyan kararı yayımladı. Bu adım, hem iç piyasada arz dengesini korumayı hem de uluslararası enerji iş birliğine katkı sağlamayı hedefliyor.
Uluslararası Enerji Ajansının (IEA) "Acil Durum Eylem Planı"nı devreye almasının ardından Türkiye de stratejik petrol stoklarını piyasaya açma kararı aldı.
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun (EPDK) internet sitesinde yayımlanan açıklamaya göre, rafinerici ve akaryakıt dağıtıcı lisansı sahiplerinin tutmakla yükümlü oldukları zorunlu petrol stoklarının bir kısmı geçici olarak piyasa faaliyetlerinde kullanılabilecek.
Karar kapsamında şirketler, 13-31 Mart tarihlerinde zorunlu petrol stoklarının yüzde 46'sına, 1 Nisan-10 Haziran tarihlerinde ise yüzde 42'sine denk gelen miktarı piyasaya arz edebilecek.
Düzenlemeye göre, 11 Haziran itibarıyla rafinerici ve dağıtıcı lisansı sahiplerinin karar öncesinde geçerli olan asgari zorunlu petrol stoku seviyelerini yeniden sağlamalarına yönelik yükümlülükleri devam edecek.
Karar, küresel enerji piyasalarında arz güvenliğine yönelik risklerin arttığı bir dönemde stratejik petrol stoklarının geçici olarak piyasaya yönlendirilmesine imkan tanıyor.
IEA Başkanı Fatih Birol, dün, üye ülkelerin 400 milyon varille kurumun tarihindeki en yüksek miktarda stratejik petrol rezervinin piyasaya sürülmesi konusunda anlaşmaya vardığını bildirdi.
IEA'nın kararına göre, acil durum petrol stokları, her üye ülkenin ulusal koşullarına uygun bir zaman diliminde piyasaya arz edilecek ve bazı ülkeler tarafından ek acil durum önlemleriyle desteklenecek.
Üye ülkelerin halihazırda 1,2 milyar varilin üzerinde acil durum petrol stoku bulunurken, hükümetlerin yükümlülüğü altında yaklaşık 600 milyon varil endüstri stoku da yer alıyor.
IEA Sekreterliği, söz konusu kararın uygulanmasına ilişkin detayları ilerleyen günlerde açıklayacak.
IEA üyesi ülkelerin acil durum petrol stoklarını koordineli şekilde piyasaya sürme kararı, 1974'te kurulan ajansın tarihinde bu kapsamda alınan 6. karar oldu.
Daha önce benzer kararlar 1991, 2005, 2011 ve 2022'de Rusya-Ukrayna savaşının başlaması sonrasında alınmıştı.