Yazarlar

Selahattin DÖNMEZ

Selahattin DÖNMEZ

sdonmez@sdonmez.com

Günlük şeker ihtiyacını meyvelerden karşılayın

Selahattin DÖNMEZ tüm yazıları

Taze meyvelerdeki früktoz ve günde yenilen 4-5 porsiyondan alınan şeker sizin sağlığınızı bozmaz, karaciğerinizi yağlandırmaz ve kilo alımını da sağlamaz.

Meyvelerde bulunan karbonhidratın adı früktozdur. Meyvedeki früktozu, günümüzde içecek veya tatlılara konulan mısır şurubundaki früktozla aynı kefeye koymamak gerekir. Meyve tüketiminin sınırlanmasını isteyenler “früktoz zararlı o halde früktoz içeren meyve de zararlı olabilir” diyorlar. Bu düşünceyi ileri sürerken meyvedeki früktozun glukozla birlikte olduğunu ve diyet lifine bağlı olduğu (bu yüzden glisemik endeksinin düşük olduğunu)  bilimsel gerçeğini bilmediği anlamına geliyor. Karbonhidrat yani şekeri hangi yiyecekten alırsak alalım bağırsaklarımızdaki enzimler tarafından birkaç saniye içinde en küçük partiküller olan glikoz ve früktoza çevrilir.

Hem früktoz hem glikoz kaynağı

Glikoz kan yoluyla tüm vücuda dağılır ve hücrelerin enerji ihtiyacını karşılar, buna karşılık früktoz karaciğerde parçalanarak enerjiye dönüşür. Meyvelerde hem früktoz hem glikoz bulunur. Sadece früktoz veya sadece glikoz içeren bir meyve sebze yoktur. Früktoz/glikoz oranı meyveden meyveye değişir, örneğin elma ve armutta früktoz glikozdan üç kat fazla bulunur. Muz, üzüm, ananas, kayısı gibi meyvelerde bu oran neredeyse eşittir.

Elma tok tutmaz

Fareler früktozun yüzde 50’sini yağa çevirirler oysa insanlar aldıkları früktozun yüzde  50’sini glukoza, lüzde 1’den azını da yağa çevirirler. Bu yüzden hayvan deneylerine bakarak früktozun zararlı olduğunu, damarları tıkayacağını söylemek doğru değildir. Früktoz insülin salınımını artırmaz ancak açlık hissetmemize neden olan grehlin hormonunu artırır. Yani meyveler yağlandırmaz ama her zaman da tok tutamaz. Birçok bilimsel araştırma früktozlü yiyecek yemenin sağlıklı kişilerde kilo aldırıcı, ürik asit veya tansiyon yükseltici bir etkisini göstermemiştir. Kolalı asitli ve şekerli içecek veya dondurma yediğinizde karaciğeriniz aniden yüksek doz früktoz bombardımanına tutulur, buna karşılık bir elma yediğinizde diyet lifinin de etkisi ile früktozun çıkıp karaciğerinize ulaşması zordur.